Zmarła Maria Janion, jedna z najwybitniejszych polskich humanistek

24 sierpnia 2020, 10:37

Wczoraj w wieku 93 lat zmarła Maria Janion, jedna z najwybitniejszych polskich humanistek XX i XXI wieku. Ta badaczka historii literatury oraz idei, znawczyni polskiego i europejskiego romantyzmu jest autorką ponad 20 książek istotnych z punktu widzenia refleksji o polskiej tożsamości. Jej autorstwa są m.in. „Gorączka romantyczna”, „Niesamowita Słowiańszczyzna: fantazmaty literatury” czy „Purpurowy płaszcz Mickiewicza. Studium z historii poezji i mentalności”.



Kolejna moneta z serii "Wielkie aktorki"

15 października 2021, 10:37

Od 14 października można kupić srebrną monetę kolekcjonerską NBP "Wielkie aktorki - Gabriela Zapolska" o nominale 20 zł. Na rewersie monety widnieje stylizowany portret Zapolskiej, a na awersie – kontur sali widowiskowej Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie.


W Polsce znaleziono niezwykły zwykły meteoryt

16 grudnia 2022, 09:17

To pierwszy przypadek, gdy w Polsce udało się znaleźć meteoryt na podstawie materiałów wideo zarejestrowanych przez kamery sieci bolidowych. Mamy ogromną satysfakcję, że nasze doświadczenie i aparatura pomiarowa pomogły w potwierdzeniu jego kosmicznego pochodzenia oraz przypisaniu go do konkretnego zjawiska bolidowego, mówi Zbigniew Tymiński z Ośrodka Radioizotopów POLATOM w Narodowym Centrum Badań Jądrowych (NCBJ), jeden z koordynatorów Polskiej Sieci Bolidowej.


Neandertalczycy z Jaskini Stajnia. Pierwsze badania mDNA wielu mieszkających tam osób

22 kwietnia 2026, 08:21

W Jurze Krakowsko-Częstochowskiej znajduje się Jaskinia Stajnia, jedno z najważniejszych stanowisk neandertalskich w Europie Środkowej. Przez dziesiątki tysięcy lat zachowały się w niej nie tylko kości i narzędzia, ale coś cenniejszego – DNA ludzi, którzy żyli tu przed ostatnim zlodowaceniem. Na łamach Current Biology ukazał się właśnie artykuł First multi-individual Neanderthal mitogenomes from north of the Carpathians, którego autorzy – w tym naukowcy z Uniwersytetu Wrocławskiego i Polskiej Akademii Nauk – donoszą o pierwszym udanym odczytaniu kompletnych genomów mitochondrialnych (DNA dziedziczonego po matce) od wielu neandertalczyków z jednego stanowiska na północ od Karpat.


Szybszy, dokładniejszy, bezpieczniejszy

24 listopada 2008, 21:26

Nowy model niezwykle zaawansowanego tomografu komputerowego został zaprezentowany przez firmę Siemens. Urządzenie jest szybsze od jakiegokolwiek stosowanego dotychczas modelu, a mimo to pozwala na znaczne zmniejszenie stosowanych dawek promieniowania rentgenowskiego.


Problem niedożywienia w Republice Nigru. Zadania dla Polski?

30 grudnia 2016, 14:48

Zgodnie ze wskaźnikiem rozwoju społecznego Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju, Niger jest najbiedniejszym krajem na świecie. Ponadto, według najnowszego raportu "Every Last Girl" międzynarodowej organizacji pozarządowej Save the Children, kraj ten zajmuje ostatnie miejsce, jeśli chodzi o równość szans życiowych dziewczynek i chłopców.


Wybierzmy nazwę dla 'polskiej' gwiazdy i planety

14 października 2019, 11:13

W gwiazdozbiorze Pegaza znajduje się układ planetarny BD+14 4559. Został on odkryty przez polskich astronomów pracujących pod kierunkiem prof. Andrzeja Niedzielskiego z Centrum Astronomii UMK. Z okazji 100. rocznicy istnienia Międzynarodowej Unii Astronomicznej został zorganizowany konkurs IAU100 NameExoWorlds. W jego ramach każdy kraj na świecie otrzymał do nazwania układ składający się z jednej gwiazdy i jednej planety.


Polacy współautorami nowych nanomateriałów zdolnych do lawinowej emisji fotonów

25 stycznia 2021, 04:55

Profesor Artur Bednarkiewicz i mgr Agata Kotulska razem z naukowcami z USA i Korei opracowali nowe nanomateriały koloidalne zdolne do lawinowej emisji fotonów. W procesie tym intensywność emisji wzrasta nieproporcjonalnie mocno w stosunku do intensywności pobudzenia – przypomina to zachowanie tranzystora albo zasadę działania lasera, ale odbywa się z wykorzystaniem fotonów z zakresu bliskiej podczerwieni.


Jakie tajemnice kryją się w skarbach wikingów znalezionych na polskich terenach?

5 lutego 2022, 10:23

Naukowcy z NCBJ przeprowadzili analizy fizykochemiczne srebrnej biżuterii słowiańskiej wykonanej z użyciem techniki granulacji i filigranu. Dzięki badaniom udało się prześledzić procesy i techniki lutowania artefaktów wchodzących w skład skarbów, będących elementem tradycji wikińskiej


Naukowcy z Polskiej Akademii Nauk tworzą banki nasienia ryb

14 września 2023, 11:04

Banki nasienia ryb mają na celu ochronę puli genowej, zabezpieczenie hodowli i wsparcie procesu reprodukcji ryb w razie wystąpienia katastrofy ekologicznej. Ich tworzeniem zajmują się naukowcy z Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności PAN w Olsztynie. Ubiegłoroczna katastrofa ekologiczna na Odrze uświadomiła, jak ważne jest posiadanie zaplecza, by w takich sytuacjach móc sprawnie i skutecznie rozpocząć proces reprodukcji rodzimych populacji ryb, mówi doktor Sylwia Judycka z Zakładu Biologii Gamet i Zarodka IRZiBŻ PAN.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk